Калий (лот. potassium) — унсури химиявӣ, рақами атомиаш 19 буда бо рамзи K ишора карда мешавад[5].

Калий, 19K
Potassium-2.jpg
Potassium pearls (in paraffin oil, ~5 mm each)
Калий
Талаффуз/pəˈtæsiəm/ (pə-TAS-ee-əm)
Номи дигарpotassium
Намуди зоҳирӣхокистарранги нуқрагун
Вазни атомии муқаррарӣ Ar, std(K)39.0983(1)[1]
Калий дар ҷадвали даврӣ
ҳидроген ҳелий
литий бериллий бор (элемент) карбон натрий оксиген фтор неон
натрий магний алюминий силитсий фосфор сулфур хлор аргон
калий калсий скандий титан (элемент) ванадий хром манган оҳан кобалт никел мис руҳ галлий германий арсен селен бром криптон
рубидий стронсий иттрий сирконий ниобий молибден технетсий рутений родий палладий нуқра кадмий индий қалъагӣ сурма теллур йод ксенон
сезий барий лантан серий празеодим неодим прометий самарий европий гадолиний тербий диспрозий ҳолмий эрбий тулий иттербий лютесий ҳафний тантал волфрам рений осмий иридий платина тилло симоб таллий сурб висмут полоний астат радон
франcий радий актиний торий протактиний уран (элемент) нептуний плутоний америcий кюрий берклий калифорний эйнштейний фермий менделевий нобелий лоуренсий резерфордий дубний сиборгий борий ҳассий мейтнерий дармштадтий рентгений коперниcий ниҳоний флеровий московиум ливерморий теннесин оганессон
Na

K

Rb
аргонкалийкалсий
Рақами атомӣ (Z)19
Гурӯҳгурӯҳи 1: H ва металлҳои ишқорӣ
Даврдаври 4
Блокs-блок
Категорияи элемент  Металли ишқорӣ
Конфигуратсияи электрон[Ar] 4s1
Электронҳо аз рӯӣ ҷилд2, 8, 8, 1
Хосиятҳои физикӣ
Фаза дар ҲФМсахт
Нуқтаи гудозиш336.7 K ​(63.5 °C, ​146.3 °F)
Ҳарорати ҷӯшиш1032 K ​(759 °C, ​1398 °F)
Зичӣ (наздик ба ҳ.х.)0.862 гр/см3
ҳангоми моеъ будан (дар н.г.)0.828 гр/см3
Нуқтаи бӯҳронӣ2223 K, 16 МПа[2]
Ҳарорати гудозиши хос2.33 кҶ/мол
Ҳарорати буғшавии хос76.9 кҶ/мол
Гармигунҷоиши молярӣ29.6 Ҷ/(мол·К)
Хосиятҳои атомӣ
Дараҷаҳои оксидшавӣ−1, +1 (a strongly basic oxide)
ЭлектроманфииятҶадвали Полинг: 0.82
Қувваҳои иондоршавӣ
  • 1-ум: 418.8 кҶ/мол
  • 2-юм: 3052 кҶ/мол
  • 3-юм: 4420 кҶ/мол
  • (бештар)
Радиуси атомэмпирикӣ: 227 пм
Радиуси ковалентӣ203±12 пм
Радиуси Ван дер Ваалс275 пм
Color lines in a spectral range
Хатҳои спектрии Калий
Дигар хосиятҳо
Сохтори булӯрӣbody-centered cubic (bcc)
Body centered cubic crystal structure for калий
Суръати овоз thin rod2000 м/с (дар 20 °C)
Васеъшавии ҳароратӣ83.3 µm/(m·K) (дар 25 °C)
Гармигузаронандагӣ102.5 W/(m·K)
Муқобилияти нисбӣ72 nΩ·m (дар 20 °C)
Тартибории магнитӣпарамагнетик[3]
Таъсирпазирии магнитӣ+20.8·10−6 см3/мол (298 K)[4]
Модули Юнг3.53 ГПа
Модули ғеҷонидан1.3 ГПа
Модули чандирии ҳаҷмдор3.1 ГПа
Сахтии Моос0.4
Сахтӣ аз рӯи Бринелл0.363 МПа
Рақами CAS7440-09-7
Таърих
Кашф ва ҷудогузории аввалинҲемфри Дэви (1807)Хатои ибора: Аломати нуқтагузории шинохтанашуда "ё"
Изотопҳои асосии калий
Изо­топ Мавҷу­дият Давраи ним­таҷзия (t1/2) Тарзи таҷзия Маҳ­сул
39K 93.258% собит
40K 0.012% 1.248×109 y β 40Ca
ε 40Ar
β+ 40Ar
41K 6.730% собит
| пайвандҳо

Дар ҷадвали даврии ҳозира замон, Калий дар блоки s ва дар 1-ум гурӯҳи элементҳо ҷойгир мебошад.[6]

ХосиятҳоВироиш

ФизикӣВироиш

ХимиявӣВироиш

АтомӣВироиш

ИзотопҳоВироиш

Мавҷудият дар табиатВироиш

ТаърихВироиш

КашфВироиш

НомгузорӣВироиш

ПайвандҳоВироиш

ЭзоҳВироиш

  1. (2016) «Atomic weights of the elements 2013 (IUPAC Technical Report)». Pure and Applied Chemistry 88 (3): 265–91. doi:10.1515/pac-2015-0305.
  2. Шаблон:RubberBible92nd
  3. Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds, in Шаблон:RubberBible86th
  4. Weast, Robert (1984). CRC, Handbook of Chemistry and Physics. Boca Raton, Florida: Chemical Rubber Company Publishing. pp. E110. ISBN 0-8493-0464-4. 
  5. Atomic Number and Mass Numbers. ndt-ed.org. 17 феврали 2013 санҷида шуд.
  6. (1988) «New Notations in the Periodic Table». Pure Appl. Chem. 60 (3): 431–436. doi:10.1351/pac198860030431. Санҷида шуд 24 March 2012.

АдабиётВироиш

Ҳаволаҳои берунаВироиш

Викилуғат дорои мақола бо номи «Калий» аст
Анбори Википедиа дар бораи ин мавзӯъ гурӯҳ дорад: