Лантан (лот. lanthanum) — унсури химиявӣ, рақами атомиаш 57 буда бо рамзи La ишора карда мешавад[5].

Лантан, 57La
Lanthanum-2.jpg
Лантан
Талаффуз/ˈlænθənəm/ (LAN-thə-nəm)
Номи дигарlanthanum
Намуди зоҳирӣсафеди нуқрагун
Вазни атомии муқаррарӣ Ar, std(La)138.90547(7)[1]
Лантан дар ҷадвали даврӣ
ҳидроген ҳелий
литий бериллий бор (элемент) карбон натрий оксиген фтор неон
натрий магний алюминий силитсий фосфор сулфур хлор аргон
калий калсий скандий титан (элемент) ванадий хром манган оҳан кобалт никел мис руҳ галлий германий арсен селен бром криптон
рубидий стронсий иттрий сирконий ниобий молибден технетсий рутений родий палладий нуқра кадмий индий қалъагӣ сурма теллур йод ксенон
сезий барий лантан серий празеодим неодим прометий самарий европий гадолиний тербий диспрозий ҳолмий эрбий тулий иттербий лютесий ҳафний тантал волфрам рений осмий иридий платина тилло симоб таллий сурб висмут полоний астат радон
франcий радий актиний торий протактиний уран (элемент) нептуний плутоний америcий кюрий берклий калифорний эйнштейний фермий менделевий нобелий лоуренсий резерфордий дубний сиборгий борий ҳассий мейтнерий дармштадтий рентгений коперниcий ниҳоний флеровий московиум ливерморий теннесин оганессон
Y

La

Ac
барийлантансерий
Рақами атомӣ (Z)57
Гурӯҳгурӯҳи 3
Даврдаври 6
Блокd-блок
Категорияи элемент  Лантанид, sometimes considered a метали гузаранда
Конфигуратсияи электрон[Xe] 5d1 6s2
Электронҳо аз рӯӣ ҷилд2, 8, 18, 18, 9, 2
Хосиятҳои физикӣ
Фаза дар ҲФМсахт
Нуқтаи гудозиш1193 K ​(920 °C, ​1688 °F)
Ҳарорати ҷӯшиш3737 K ​(3464 °C, ​6267 °F)
Зичӣ (наздик ба ҳ.х.)6.162 гр/см3
ҳангоми моеъ будан (дар н.г.)5.94 гр/см3
Ҳарорати гудозиши хос6.20 кҶ/мол
Ҳарорати буғшавии хос400 кҶ/мол
Гармигунҷоиши молярӣ27.11 Ҷ/(мол·К)
Буғи сершуда (extrapolated)
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T (K) 2005 2208 2458 2772 3178 3726
Хосиятҳои атомӣ
Дараҷаҳои оксидшавӣ0,[2] +1, +2, +3 (a strongly basic oxide)
ЭлектроманфииятҶадвали Полинг: 1.10
Қувваҳои иондоршавӣ
  • 1-ум: 538.1 кҶ/мол
  • 2-юм: 1067 кҶ/мол
  • 3-юм: 1850.3 кҶ/мол
Радиуси атомэмпирикӣ: 187 пм
Радиуси ковалентӣ207±8 пм
Color lines in a spectral range
Хатҳои спектрии Лантан
Дигар хосиятҳо
Сохтори булӯрӣdouble hexagonal close-packed (dhcp)
Double hexagonal close packed crystal structure for лантан
Суръати овоз thin rod2475 м/с (дар 20 °C)
Васеъшавии ҳароратӣα, poly: 12.1 µm/(m·K) (at r.t.)
Гармигузаронандагӣ13.4 W/(m·K)
Муқобилияти нисбӣα, poly: 615 nΩ·m (at r.t.)
Тартибории магнитӣпарамагнетик[3]
Таъсирпазирии магнитӣ+118.0·10−6 см3/мол (298 K)[4]
Модули Юнгα form: 36.6 ГПа
Модули ғеҷониданα form: 14.3 ГПа
Модули чандирии ҳаҷмдорα form: 27.9 ГПа
Коэффисиенти Пуассонα form: 0.280
Сахтии Моос2.5
Сахтии Виккерс360–1750 МПа
Сахтӣ аз рӯи Бринелл350–400 МПа
Рақами CAS7439-91-0
Таърих
КашфКарл Густаф Мосандер (1838)
Изотопҳои асосии лантан
Изо­топ Мавҷу­дият Давраи ним­таҷзия (t1/2) Тарзи таҷзия Маҳ­сул
137La синт 6×104 y ε 137Ba
138La 0.089% 1.05×1011 y ε 138Ba
β 138Ce
139La 99.911% собит
| пайвандҳо

Дар ҷадвали даврии ҳозира замон, Лантан дар блоки d ва дар 3-юм гурӯҳи элементҳо ҷойгир мебошад.[6]

ХосиятҳоВироиш

ФизикӣВироиш

ХимиявӣВироиш

АтомӣВироиш

ИзотопҳоВироиш

Мавҷудият дар табиатВироиш

ТаърихВироиш

КашфВироиш

НомгузорӣВироиш

ПайвандҳоВироиш

ЭзоҳВироиш

  1. (2016) «Atomic weights of the elements 2013 (IUPAC Technical Report)». Pure and Applied Chemistry 88 (3): 265–91. doi:10.1515/pac-2015-0305.
  2. Yttrium and all lanthanides except Ce, Pm, Eu, Tm, Yb have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). «Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides». Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017.
  3. Lide, D. R., ed. (2005). "Magnetic susceptibility of the elements and inorganic compounds". CRC Handbook of Chemistry and Physics (PDF) (86th ed.). Boca Raton (FL): CRC Press. ISBN 0-8493-0486-5. 
  4. Weast, Robert (1984). CRC, Handbook of Chemistry and Physics. Boca Raton, Florida: Chemical Rubber Company Publishing. pp. E110. ISBN 0-8493-0464-4. 
  5. Atomic Number and Mass Numbers. ndt-ed.org. 17 феврали 2013 санҷида шуд.
  6. (1988) «New Notations in the Periodic Table». Pure Appl. Chem. 60 (3): 431–436. doi:10.1351/pac198860030431. Санҷида шуд 24 March 2012.

АдабиётВироиш

Ҳаволаҳои берунаВироиш

Викилуғат дорои мақола бо номи «Лантан» аст
Анбори Википедиа дар бораи ин мавзӯъ гурӯҳ дорад: