Празеодим (лот. praseodymium) — унсури химиявӣ, рақами атомиаш 59 буда бо рамзи Pr ишора карда мешавад[7].

Празеодим, 59Pr
Praseodymium.jpg
Празеодим
Талаффуз/ˌprzəˈdɪmiəm/[1] (PRAY-zee-ə-DIM-ee-əm)
Номи дигарpraseodymium
Намуди зоҳирӣсафеди хокистартоб
Вазни атомии муқаррарӣ Ar, std(Pr)140.90766(1)[2]
Празеодим дар ҷадвали даврӣ
ҳидроген ҳелий
литий бериллий бор (элемент) карбон натрий оксиген фтор неон
натрий магний алюминий силитсий фосфор сулфур хлор аргон
калий калсий скандий титан (элемент) ванадий хром манган оҳан кобалт никел мис руҳ галлий германий арсен селен бром криптон
рубидий стронсий иттрий сирконий ниобий молибден технетсий рутений родий палладий нуқра кадмий индий қалъагӣ сурма теллур йод ксенон
сезий барий лантан серий празеодим неодим прометий самарий европий гадолиний тербий диспрозий ҳолмий эрбий тулий иттербий лютесий ҳафний тантал волфрам рений осмий иридий платина тилло симоб таллий сурб висмут полоний астат радон
франcий радий актиний торий протактиний уран (элемент) нептуний плутоний америcий кюрий берклий калифорний эйнштейний фермий менделевий нобелий лоуренсий резерфордий дубний сиборгий борий ҳассий мейтнерий дармштадтий рентгений коперниcий ниҳоний флеровий московиум ливерморий теннесин оганессон


Pr

Pa
серийпразеодимнеодим
Рақами атомӣ (Z)59
Гурӯҳгурӯҳи н/м
Даврдаври 6
Блокf-блок
Категорияи элемент  Лантанид
Конфигуратсияи электрон[Xe] 4f3 6s2
Электронҳо аз рӯӣ ҷилд2, 8, 18, 21, 8, 2
Хосиятҳои физикӣ
Фаза дар ҲФМсахт
Нуқтаи гудозиш1208 K ​(935 °C, ​1715 °F)
Ҳарорати ҷӯшиш3403 K ​(3130 °C, ​5666 °F)
Зичӣ (наздик ба ҳ.х.)6.77 гр/см3
ҳангоми моеъ будан (дар н.г.)6.50 гр/см3
Ҳарорати гудозиши хос6.89 кҶ/мол
Ҳарорати буғшавии хос331 кҶ/мол
Гармигунҷоиши молярӣ27.20 Ҷ/(мол·К)
Буғи сершуда
P (Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k
at T (K) 1771 1973 (2227) (2571) (3054) (3779)
Хосиятҳои атомӣ
Дараҷаҳои оксидшавӣ0,[3] +1,[4] +2, +3, +4, +5 (a mildly basic oxide)
ЭлектроманфииятҶадвали Полинг: 1.13
Қувваҳои иондоршавӣ
  • 1-ум: 527 кҶ/мол
  • 2-юм: 1020 кҶ/мол
  • 3-юм: 2086 кҶ/мол
Радиуси атомэмпирикӣ: 182 пм
Радиуси ковалентӣ203±7 пм
Color lines in a spectral range
Хатҳои спектрии Празеодим
Дигар хосиятҳо
Сохтори булӯрӣdouble hexagonal close-packed (dhcp)
Double hexagonal close packed crystal structure for празеодим
Суръати овоз thin rod2280 м/с (дар 20 °C)
Васеъшавии ҳароратӣα, poly: 6.7 µm/(m·K) (at r.t.)
Гармигузаронандагӣ12.5 W/(m·K)
Муқобилияти нисбӣα, poly: 0.700 µΩ·m (at r.t.)
Тартибории магнитӣпарамагнетик[5]
Таъсирпазирии магнитӣ+5010.0·10−6 см3/мол (293 K)[6]
Модули Юнгα form: 37.3 ГПа
Модули ғеҷониданα form: 14.8 ГПа
Модули чандирии ҳаҷмдорα form: 28.8 ГПа
Коэффисиенти Пуассонα form: 0.281
Сахтии Виккерс250–745 МПа
Сахтӣ аз рӯи Бринелл250–640 МПа
Рақами CAS7440-10-0
Таърих
КашфКарл Ауэр фон Велсбах (1885)
Изотопҳои асосии празеодим
Изо­топ Мавҷу­дият Давраи ним­таҷзия (t1/2) Тарзи таҷзия Маҳ­сул
141Pr 100% собит
142Pr синт 19.12 h β 142Nd
ε 142Ce
143Pr syn 13.57 d β 143Nd
| пайвандҳо

Дар ҷадвали даврии ҳозира замон, Празеодим дар блоки f ҷойгир мебошад.[8]

ХосиятҳоВироиш

ФизикӣВироиш

ХимиявӣВироиш

АтомӣВироиш

ИзотопҳоВироиш

Мавҷудият дар табиатВироиш

ТаърихВироиш

КашфВироиш

НомгузорӣВироиш

ПайвандҳоВироиш

ЭзоҳВироиш

  1. Шаблон:OED
  2. (2016) «Atomic weights of the elements 2013 (IUPAC Technical Report)». Pure and Applied Chemistry 88 (3): 265–91. doi:10.1515/pac-2015-0305.
  3. Yttrium and all lanthanides except Ce, Pm, Eu, Tm, Yb have been observed in the oxidation state 0 in bis(1,3,5-tri-t-butylbenzene) complexes, see Cloke, F. Geoffrey N. (1993). «Zero Oxidation State Compounds of Scandium, Yttrium, and the Lanthanides». Chem. Soc. Rev. 22: 17–24. doi:10.1039/CS9932200017.
  4. (2019-12-13) «Lanthanides with Unusually Low Oxidation States in the PrB3– and PrB4– Boride Clusters». Inorganic Chemistry 58 (1): 411–418. doi:10.1021/acs.inorgchem.8b02572. PMID 30543295.
  5. Jackson, M. (2000). «Magnetism of Rare Earth». The IRM quarterly 10 (3).
  6. Weast, Robert (1984). CRC, Handbook of Chemistry and Physics. Boca Raton, Florida: Chemical Rubber Company Publishing. pp. E110. ISBN 0-8493-0464-4. 
  7. Atomic Number and Mass Numbers. ndt-ed.org. 17 феврали 2013 санҷида шуд.
  8. (1988) «New Notations in the Periodic Table». Pure Appl. Chem. 60 (3): 431–436. doi:10.1351/pac198860030431. Санҷида шуд 24 March 2012.

АдабиётВироиш

Ҳаволаҳои берунаВироиш

Викилуғат дорои мақола бо номи «Празеодим» аст
Анбори Википедиа дар бораи ин мавзӯъ гурӯҳ дорад: